Бузургдошт ва назари амиқ намудан ба таърих ва фарҳангу адабиёти ғании ниёкон яке аз падидаҳои нодиртарини Истиқлолияти давлатӣ ба шумор меравад. Махсусан баргузор намудани ҳамоишҳои илмӣ дар самти шинохти шахсиятҳои варзидаи миллат аз ҷумлаи амалҳои неки даврони Истиқлолият аст. Таҷлили Рӯзи Мавлоно Ҷалолуддини Балхӣ, ки ҳар сол дар таърихи 30 сентябр дар қаламрави Тоҷикистон баргузор мегардад, боз як бор моро ба сӯи баҳри маънии шеъри Мавлоно мебарад.

Коррупсия аз ҷумлаи зуҳуроти мураккаби иҷтимоӣ буда, дар давраҳои гуногуни рушди давлатдорӣ шаклҳои мухталиф гирифтааст. Пайдоиши институтҳои давлатӣ, тақсимоти ваколатҳои идоракунӣ ва ба вуҷуд омадани муносибатҳои маъмурию ҳуқуқӣ замина фароҳам оварданд, ки дар баробари фаъолияти қонунии мақомоти давлатӣ, ҳолатҳои истифодаи ваколатҳои хизматӣ ба манфиати шахсӣ низ ба вуҷуд оянд. Аз ин рӯ, масъалаи коррупсияро наметавон танҳо ба шароити ҷомеаи муосир маҳдуд намуд.

29 сентябри соли 2026 дар Маҷлисгоҳи Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон бо ташаббуси Институти фалсафа ва сиёсатшиносии ба номи А.

Ин мақола маънии мубрамияти вижагиҳои фалсафиро аз нуқтаи назари Ҷалолуддини Балхӣ ва Носири Хусрав баррасӣ мекунад. Ҷанбаи ахлоқии бисерандешӣ низ ба вижа таваҷҷуҳи касро бештар оиди масоили мубраме маҳтуф мегардонад, ки ҳанӯз дар асрҳои миёна дар асарҳои Ҷалолуддини Балхӣ ва дигар мутафаккирон низ ба таври рамзу масал муаррифӣ шудаанд. Бо вуҷуди ин, калимаи "плюрализм" аввалин бор дар ибтидои асри XVIII аз тарафи Кристиан Волф, дар муқобили пайравони Лейбнитс оиди монада ва шаклҳои мутафовути дуализм пешгӯӣ шуда буд.

Дар арафаи ҷашни 800-умин солгард аз зодрўзи мутафаккири бузурги тоҷик Мавлоно Ҷалолуддини Румӣ (1207-1273) Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон мероси ин нобиғаи беназир ва аҳамияти беандоза бузурги онро барои ҷаҳони муосир баррасӣ намуда, қайд карда буданд: «Ҷалолуддини Румӣ дар давроне зистааст, ки пур аз воқеъа ва моҷароҳои сиёсиву иҷтимоӣ буд… ва табиист, ки ин наметавонист ба эҷодиёти ў бе таъсир бимонад.

Мавлоно Ҷалолуддин Муҳаммад Балхӣ маъруф ба Мавлавӣ, Мавлоно, Мавлавии Румӣ аз маъруфтарин шоирон ва орифони тоҷику форс дар асри Х111 буда, бузургтарин мутафаккири дунёи маънавӣ дар таърихи афкори мардуми Шарқ ба ҳисоб меравад. Ӯ як шахсияти нотакрор дар илму адаб ва фарҳанги мардуми тоҷику форс, махсусан, фалсафаву ахлоқ-ирфон ва иҷтимоъ буд.

Омӯзгор касест, ки бо инсон дар муҳимтарин марҳилаи ташаккули шахсияташ, дар айёми кӯдакӣ ва наврасӣ сару кор дорад. Ӯ танҳо маълумот намедиҳад. Ӯ ба хонанда тарзи фикр кардан, савол додан, ҷустуҷӯ кардан, фарқ кардани дуруст аз нодуруст ва муносибат бо дигаронро меомӯзонад.

(ба истиқболи ҷашни 80 - солагии олим ва донишманди тоҷик Шерзод Абдуллоев)

25 сентябри соли 2026, дар толори кафедраи фалсафаи Институти фалсафа ва сиёсатшиносии ба номи А. Баҳоваддинови АМИТ ҷаласаи навбатии Шурои олимони Институт баргузор гардид.

Ҷаласаро раиси Шурои олимони Институт, доктори илмҳои фалсафа, профессор Маҳмадизода Нозим Давлатмурод ҳусни оғоз бахшида, ҳозиринро бо рӯзномаи ҷаласа ва масъалаҳои муҳими мавриди баррасӣ қарордошта шинос намуд.

(Ба бузургдошти Мавлоно Ҷалолуддини Балхӣ бахшида мешавад)