ПАЁМИ ПЕШВОИ МИЛЛАТ ҲАМЧУН САНАДИ ТАҚДИРСОЗ БАРОИ РУШДИ МИЛЛӢ

16 декабри соли 2025 Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар ҷаласаи якуми якҷояи Маҷлиси миллӣ ва Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати ҳафтум Паёми солонаи худро бо унвони «Дар бораи самтҳои асосии сиёсати дохилӣ ва хориҷии ҷумҳурӣ» пешниҳод намуданд. Ин Паём, ки ҳамчун санади барномавии стратегӣ арзёбӣ мешавад, ҷамъбасти дастовардҳои соли 2025 ва дурнамои рушди кишварро дар бар мегирад.

Президенти мамлакат соли 2025-ро «соли дастовардҳои назаррас ва рӯйдодҳои муҳими таърихӣ» номиданд, ки ин арзёбӣ ба пешрафтҳои сиёсӣ, иқтисодӣ ва байналмилалии Тоҷикистон ишора мекунад. Паём идомаи мантиқии силсилаи паёмҳои қаблӣ аст ва дар остонаи ҷашни 35-солагии Истиқлолияти давлатӣ (соли 2026) ҳамчун роҳнамои амал барои ҳамаи сохторҳои давлатӣ ва ҷомеа пешниҳод гардид. Дар он масъалаҳои муҳими сиёсати дохилию хориҷӣ, рушди иқтисодӣ, ҳифзи иҷтимоӣ, маориф, тандурустӣ ва амнияти миллӣ ҳамаҷониба таҳлил шудаанд.

Президенти кишвар дар оғози Паём таъкид карданд, ки соли 2025 барои Тоҷикистон соли воқеан таърихӣ гардид. Аз ҷумла: Рӯйдодҳои сиёсӣ: Дар моҳи март интихоботи вакилони Маҷлиси намояндагон, маҷлисҳои маҳаллии вакилони халқ ва аъзои Маҷлиси миллии Маҷлиси Олӣ дар фазои озод, шаффоф ва дар сатҳи баланд баргузор шуданд. Ин чорабинӣ ҳамчун қадами муҳим дар таҳкими демократия ва идоракунии давлатӣ арзёбӣ гардид.

Тоҷикистон дар доираи қатъномаи Созмони Милали Муттаҳид оид ба «Соли байналмилалии ҳифзи пиряхҳо» нахустин Конфронси байналмилалии сатҳи баландро мизбонӣ намуд. Ин иқдом мавқеи Тоҷикистонро ҳамчун пешсафи масъалаҳои обу иқлим дар арсаи ҷаҳонӣ мустаҳкам кард. Рушди энергетика: Ҳаҷми истеҳсоли неруи барқ 40% афзоиш ёфта, аз 17,2 миллиард киловатт-соат дар соли 2015 ба 24,2 миллиард киловатт-соат дар соли 2025 расид.

Президенти мамлакат таъкид карданд, ки мушкилоти маҳдудияти интиқоли барқро хуб медонанд ва ваъда доданд, ки то соли 2027 ин мушкилот пурра ҳал мешавад (бо ба кор андохтани агрегатҳои нав дар НБО «Роғун» ва дигар лоиҳаҳо). Инфраструктура ва нақлиёт: Дар доираи 16 лоиҳаи сармоягузории давлатӣ ба маблағи 11,3 миллиард сомонӣ соли 2025 зиёда аз 236 км роҳҳои байналмилалӣ ва иншооти дигар ба истифода дода шуданд. Ҳадаф – табдил додани Тоҷикистон ба кишвари транзитӣ.

Рушди иқтисодӣ: Маҷмӯи маҳсулоти дохилӣ (ММД) ба 173 миллиард сомонӣ расид, суръати рушди воқеӣ 8,4% буд. Дар соҳаи кӯҳӣ истеҳсолот 3,4 маротиба афзоиш ёфт (аз 7,7 млрд сомонӣ дар 2020 то 26 млрд дар 2025). Амнияти озуқаворӣ ба 85% расид. Самтҳои асосии сиёсати дохилӣ Дар Паём диққати хосса ба рушди устувори иқтисодӣ, рақамикунонӣ ва зеҳни сунъӣ дода шуд:

Индустрикунонӣ ва рақамикунонӣ: Президенти мамлакат супориш доданд, ки «Стратегияи рушди соҳаи алоқа то соли 2040» ва барномаи нави идоракунии андоз таҳия шавад. Ҳадаф – гузариш ба иқтисоди рақамӣ ва «сабз». Ҳифзи иҷтимоӣ: Аз 1 сентябри соли 2026 маошҳо, нафақаҳо ва стипендияҳо аз 15 то 25% зиёд карда мешаванд. Сатҳи камбизоатӣ коҳиш ёфта, умри миёнаи аҳолӣ ва даромади воқеӣ афзоиш ёфт.

Тоҷикистон сиёсати «дарҳои кушода»-ро идома медиҳад. Аз дастовардҳои муҳим – ҳалли ниҳоии масъалаҳои сарҳадӣ бо Қирғизистон ном бурда шуд. Диққат ба ҳамкориҳо дар доираи СҲШ, ИДМ ва ташаббусҳои ҷаҳонии обу иқлим.

Паёми соли 2025 ҳамчун «манифести давлатдории навин» арзёбӣ мешавад, ки гузариш аз рушди экстенсивӣ ба интенсивии технологӣ ва рақамиро нишон медиҳад. Президенти мамлакат дар фаровард бо итминон изҳор доштанд, ки мардуми тоҷик сарҷамъона барои ободии Ватан заҳмат мекашанд.

Ин Паём на танҳо ҷамъбасти як сол, балки барномаи амал барои солҳои оянда аст, ки ба таҳкими истиқлолият, беҳбуди зиндагии мардум ва мавқеи байналмилалии Тоҷикистон равона шудааст. Он руҳияи тоза ва ҳамчун роҳнамои стратегӣ барои ҳамаи шаҳрвандон хизмат мекунад.

Азизқулова Малика докторанти Институти фалсафа

ва сиёсатшиносии ба номи А.Баҳоваддинови АМИТ